ترمزها یکی از قسمتهایی هستند که دارندگان خودرو نباید در آنها کوتاهی کنند. دیسکهای ترمز معمولاً به دلیل تولید گرما برای متوقف کردن خودرو، دچار ساییدگی میشوند. نشانههایی مانند گرد و غبار زیاد روی چرخها، فاصله توقف طولانی، یا صداها و لرزشهای عجیب هنگام ترمز کردن میتواند نشاندهنده تاب برداشتن، ترک خوردن، پرداخت شدن یا خراشیدگی دیسکها باشد. در صورت بروز این علائم، بهتر است دیسکها را تعویض کنید.
دیسک ترمز چیست؟
دیسکهای ترمز، دیسکهای دو طرفهای هستند که به صورت مکانیکی به چرخها متصل شدهاند. این دیسکها برای تبدیل حرکت (انرژی جنبشی) به انرژی حرارتی (گرما) از طریق اصطکاک طراحی شدهاند. با گذشت زمان، دیسکها به دلیل اصطکاک، سایش لنتهای ترمز و عواملی مانند گل و لای و نمک جاده که باعث زنگزدگی میشوند، دچار سایش میشوند.
چگونه کار میکنند؟
هنگامی که کالیپرهای ترمز لنتهای ترمز را به دیسکها فشار میدهند و میبندند، سطح دیسک اصطکاک ایجاد میکند. این اصطکاک حرارتی باعث کاهش سرعت چرخش دیسک (و چرخ) و در نهایت متوقف کردن خودرو میشود.
دیسکهای ترمز به جذب حرارت ایجاد شده در هنگام ترمز کردن کمک میکنند و این حرارت را در حین رانندگی پخش میکنند، اما حرارت اصلیترین دلیل ساییدگی و تاب برداشتن دیسکها است. وقتی دیسکها بیش از حد داغ میشوند، فلز آنها به یک سطح صاف و براق تبدیل میشود و دیگر نمیتواند اصطکاک لازم را برای ترمز کردن ایجاد کند. این وضعیت را “پرداخت” مینامند.
دیسک های ترمز چقدر دوام می آورند؟
طول عمر دیسکهای ترمز تحت شرایط رانندگی معمولی باید بین 50000 تا 120000 کیلومتر یا بیشتر باشد. اما نوع یا طراحی دیسک، همراه با رانندگی در شهر یا رانندگی تهاجمی (جایی که ترمزها سختتر و بیشتر اعمال میشوند و گرمای زیادی تولید میکنند) میتواند باعث سایش متفاوت دیسکها شود.
نوع خودرو، رانندگی با دو پا (با پای چپ که به سختی روی پدال ترمز قرار گرفته است) یا حتی نوع محیطی که در آن زندگی میکنید (هوای نمکی و نمک جاده باعث زنگزدگی دیسکها میشود) همگی میتوانند طول عمر دیسکهای ترمز را تحت تأثیر قرار دهند.
علاوه بر این، مشکلات مکانیکی مانند گیر کردن کالیپرهای ترمز، بلبرینگ چرخ خراب، یا نصب لنتهای نیمهفلزی در برخی مواقع، میتوانند باعث سایش بیش از حد دیسکها شوند. و اگرچه اغلب نادیده گرفته میشود، بستن ناهموار یا سفت کردن بیش از حد مهرههای چرخ با آچار ضربهای نیز میتواند باعث تاب برداشتن دیسکها شود.
آیا باید دیسک ترمز خود را تعمیر یا تعویض کنید؟
دیسکهای ترمز تنها در صورتی میتوانند مجدداً تراشکاری شوند که سطح اصطکاک آنها فاقد ترک، تاببرداشتن شدید، زنگزدگی، خط و خش یا شیار باشد. هرگز دیسکها را تا جایی نازک نکنید که از مشخصات حداقل ضخامت مورد تأیید تولیدکننده عبور کند. دیسکهایی که بیش از حد نازک شدهاند، نمیتوانند حرارت را پخش کنند و این امر موجب افزایش فاصله توقف و همچنین خطر شکست دیسک به دلیل ترکخوردگی میشود.
برای کاهش وزن، بسیاری از خودروهای مدرن دارای دیسکهای نازکتر هستند که سطح اضافی کمتری برای تراشکاری دارند. در این موارد، تعویض هر دو دیسک جلو (یا عقب) میتواند به رفع کشش ترمز کمک کند. هنگام تعویض دیسکها، اطمینان حاصل کنید که سطحهای اتصال دیسک و بلبرینگ چرخ از هر گونه آلودگی یا زنگزدگی پاک شدهاند تا از تاب برداشتن یا ایجاد لرزش جلوگیری شود.